Çorlu tren kazasında hayatını kaybedenler (8 Temmuz 2018)

Olay hakkında

Çorlu tren kazası, 8 Temmuz 2018'de Tekirdağ'ın Çorlu ilçesine bağlı Sarılar Mahallesi yakınlarında bir yolcu treninin beş vagonunun raydan çıkarak devrilmesidir. Kazada yedisi çocuk 25 kişi hayatını kaybetti, yüzlerce yolcu yaralandı. Olay, son yıllarda Türkiye'de yaşanan en ağır demiryolu kazaları arasında yer alır ve sorumlulara ilişkin yargı süreci uzun yıllar kamuoyunun gündeminde kaldı.

Ne oldu?

Edirne'nin Uzunköprü ilçesinden İstanbul Halkalı'ya giden bölgesel yolcu treninde haberlere göre 362 yolcu ve 6 personel bulunuyordu. Pazar günü akşamüstü, Başbakan Yardımcısı Recep Akdağ'ın açıklamasına göre saat 17.20 sularında, tren Muratlı ile Çorlu arasındaki Sarılar Mahallesi yakınından geçerken lokomotif ve ilk vagonlar ilerledi, arkadaki beş vagon raydan çıkarak devrildi. Yolcuların önemli bölümü hafta sonunu Uzunköprü, Muratlı ve çevresindeki yakınlarının yanında geçirip İstanbul ve Tekirdağ'daki evlerine dönen ailelerdi.

Akdağ, kazanın aşırı yağış nedeniyle hattın altındaki menfezde toprak kayması sonucu meydana geldiğini açıkladı. Kaza yerinin çamurlu ve ulaşımı zor bir arazide olması nedeniyle ambulansların ve kurtarma ekiplerinin bölgeye ulaşması gecikti; ilk yardımı çevredeki köylüler ve yaralı kurtulan yolcular yaptı. Bölgeye askerî helikopterler de gönderildi. Arama ve kurtarma çalışmaları ertesi sabah saat 06.00 itibarıyla sona erdirildi.

Kayıplar

9 Temmuz sabahı hükümet adına yapılan açıklamada 24 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi; Sağlık Bakanı Ahmet Demircan 338 kişinin hastanelere getirildiğini söyledi. Kazada yaralanan ve tedavisi süren 59 yaşındaki bir yolcunun 28 Temmuz 2018'de hayatını kaybetmesiyle ölü sayısı 25'e yükseldi. TBMM'ye sunulan bir Meclis araştırması önergesinde ve dava sürecine ilişkin ajans haberlerinde de 25 ölü ve 340 yaralı rakamı yer alır. Ölenlerin yedisi çocuktu; en küçüğü beş aylık bir bebekti.

Yaralı sayısı kaynaklar arasında farklılık gösterir: Bazı kaynaklar 317, 318 ya da 328 yaralıdan söz ederken TBMM önergesi ve Anadolu Ajansı 340 rakamını verir. İlk günlerde açıklanan listeye göre ölenlerin önemli bir kısmı Uzunköprü nüfusuna kayıtlıydı; diğerleri Kırklareli'nin Pehlivanköy, Tekirdağ'ın Çorlu ve Muratlı ilçeleri ile İstanbul'dandı.

Soruşturma ve dava süreci

Kazanın ardından Çorlu Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma başlattı. Ekim 2018'de savcılığa sunulan bilirkişi raporu kusuru yol bakım biriminden dört personele yükledi; aileler rapora itiraz etti. Savcılık Şubat 2019'da makinistler ile siyasetçi, bürokrat ve TCDD üst yönetimi hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verdi ve dört TCDD görevlisi hakkında iddianame düzenledi. Aynı dönemde TCDD Teftiş Kurulu raporunun kaza için yedi neden saydığı basına yansıdı. Hayatını kaybedenlerin yakınları duruşmalar boyunca adliye önünde adalet nöbeti tuttu ve üst düzey yöneticilerin de yargılanmasını talep etti.

Çorlu 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ndeki dava Temmuz 2019'da başladı. Yeni bilirkişi raporlarının ardından savcılık Eylül 2022'de soruşturmayı genişletti ve TCDD 1. Bölge Müdürlüğü'nden dokuz görevli hakkında daha dava açıldı; dosyaların birleşmesiyle sanık sayısı 13'e çıktı. Mahkeme 25 Nisan 2024'te kararını açıkladı: dokuz sanığa taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma suçundan 8 yıl 4 ay ile 17 yıl 6 ay arasında hapis cezası verildi, dört sanık beraat etti. Dönemin TCDD 1. Bölge Müdürü Nihat Aslan'a 15 yıl, Bakım Servis Müdürü Mümin Karasu'ya 17 yıl 6 ay hapis cezası verildi ve dört sanık hükümle birlikte tutuklandı.

Karar savcılık, aileler ve sanıklar tarafından istinafa taşındı. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesi 18 Aralık 2024'te yerel mahkemenin kararını oy birliğiyle onadı. Temyiz üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı Mayıs 2025'te hazırladığı tebliğnamede bir sanığın beraatinin onanmasını, diğer 12 sanık hakkındaki hükmün ise demiryolu konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınmadığı gerekçesiyle bozulmasını istedi. Yargıtay 12. Ceza Dairesi'nin incelemesine ilişkin kesin bir sonuç bu metnin hazırlandığı tarihte doğrulanamadı; dava süreci devam ediyor. Ailelere göre TCDD'nin üst yönetimi hiçbir aşamada yargılanmadı.

Anma

Hayatını kaybedenler her yıl 8 Temmuz'da kazanın yaşandığı Sarılar Mahallesi'nde yaptırılan anıt önünde anılır; aileler raylara karanfil bırakır ve adalet talebini yineler. Kazanın üçüncü yılında, 8 Temmuz 2021'de, Avcılar ve Uzunköprü belediyelerinin iş birliğiyle Uzunköprü'de 25 kişinin anısına bir anıt park açıldı. 8 Temmuz 2026'daki sekizinci yıl anmasına Çorlu Belediye Başkanı Ahmet Sarıkurt da katıldı.